Tijdlijn: chronologie Israël-Palestina en
het Midden-Oosten conflict
(laatste
update 22-6-2008)
_________________________________________________
Voorgeschiedenis Palestina en Zionisme
1517
Het Ottomaanse (Turkse) Rijk verovert Palestina (en het grootste deel van de Arabische wereld), en zal het 400 jaar
blijven besturen met enkele korte onderbrekingen.
Sefardische joden, die enkele decennia eerder Spanje en Portugal hadden
moeten ontvluchten, worden uitgenodigd zich er te vestigen, en de
bestaande joodse gemeenschappen in o.a.
Jeruzalem, Hebron en vooral Safed groeien.
Tussen 1537 en 1541
krijgt Jeruzalem nieuwe stadsmuren.
1799
Napoleon Bonaparte verovert delen van Palestina, en
biedt de Joden hier een eigen staat aan onder Franse bescherming. In 1801 moet hij zich echter uit het gebied terugtrekken.
1831
Egyptische
opstand tegen het Ottomaanse Rijk. Egypte verovert Palestina en voert
een moderner, centralistisch systeem in. Joden en christenen krijgen
meer rechten, maar de invloed van lokale elites en
Bedoeïenen neemt af
door het centrale belastingstelsel, en ook de invoering van de
dienstplicht zet veel kwaad bloed. In 1834 breekt een opstand uit, die
zich naast de Egyptenaren ook op 'collaborateurs' en joden en
christenen richt. In
Safed vindt een bloedige pogrom plaats.
De Egyptenaren slaan de opstand hard neer.
1840
Egypte
moet zich uit Palestina terugtrekken onder druk van Europese
bondgenoten. Nadien laten de Ottomanen meer Europese handelaren en
pelgrims toe en begint de gebied zich langzaam te ontwikkelen, vooral de voorheen schaars bevolkte kuststrook.
1843
Eerste proto-zionistische artikelen geschreven door twee rabbi's.
1844
Bij de eerste Ottomaanse volkstelling wonen in Jeruzalem 7.120 joden,
5.760 moslims en 3.390 christenen. Andere Joodse gemeenschappen leven
onder meer in Hebron en Safed; in heel Palestina wonen zo'n 17.000 joden. Jeruzalem en Safed tellen in 1880 een Joodse
meerderheid. Ongeveer een half miljoen Arabieren wonen tegen die tijd in Palestina.
1860
Eerste Joodse nederzetting (Mishkenot Sha'ananim) gesticht buiten de stadsmuren van het overbevolkte Jeruzalem.
Het begin van de Zionistische beweging en de immigratie naar Palestina
1862
De
Duits-Joodse socialist Moses Hess schrijft het boek
"Rom und Jerusalem"
en roept op tot het vormen van een Joods-nationale beweging.
1878
Eerste Zionistische nederzetting (Petah Tikwa).
1882
1 januari: Leon Pinsker, een Pools-Russische Joodse arts, schrijft het
pamflet
"Autoemanzipation" (Zelf-Emancipatie, lees
Duitse of
Engelse
tekst), waarin hij de Joden oproept zichzelf te bevrijden van
discriminatie en vervolging door vestiging in een eigen land.
1882-1903
Eerste grote immigratiegolf ('
Aliya') van met name Russische Joden naar Palestina.
1890
De Oostenrijkse journalist Nathan Birnbaum introduceert het woord
'
Zionisme' in zijn
tijdschrift "Selbstemanzipation".
1896
De Oostenrijks-Hongaarse journalist
Theodor Herzl publiceert zijn boek
"Der Judenstaat" (
The Jewish State), waarin hij pleit voor een eigen
land voor het Joodse volk als oplossing voor het antisemitisme.
1897
29-31 augustus:
Eerste Zionistische Congres te Bazel, bijeengeroepen
door Theodor Herzl, waarbij de Zionistische Wereldorganisatie (WZO)
wordt opgericht. Herzl zelf overlijdt in 1904.
1904-1914
Tweede immigratiegolf, voornamelijk vanuit Rusland en Polen; onder deze
vaak socialistisch georiënteerde Joden bevinden zich veel van de
leiders van het latere Israël. In Poltava (Oekraine) vindt in 1906
het eerste congres plaats van de socialistische beweging
Poalei Tziyon.
1909
De eerste moderne Joodse stad (Tel Aviv) en eerste kibboets (Degania) worden gesticht.
Eerste wereldoorlog en mandaatgebied Palestina
1914-1918
28 juli 1914: de Eerste Wereldoorlog breekt uit tussen enerzijds
Oostenrijk-Hongarije en Duitsland (de 'centralen') en anderzijds
Rusland, Frankrijk en Groot-Brittannië (de 'geallieerden'). Het
Ottomaanse Rijk en Italië sluiten zich nadien bij de centralen
aan; in 1917 sluiten de Verenigde Staten zich bij de geallieerden aan,
wat de doorslag geeft bij de geallieerde overwinning in november 1918
(ondanks dat de Sovjetunie zich na de Russische revolutie uit de oorlog
heeft teruggetrokken).
De oorlog eist vele miljoenen levens, en de Ottomaanse genocide op de
Armeniërs (naar schatting meer dan een miljoen) in 1915-1917 zou
een inspiratiebron voor Hitler zijn geweest. Het Verdrag van Versailles
zal een zware hypotheek leggen op de Weimarrepubliek die het Duitse
Keizerrijk opvolgt, en zal één van de factoren vormen die
Hitler in 1933 aan de macht helpen.
Ook het Ottomaanse Rijk wordt in 1920 formeel ontbonden; de Britten en
Fransen nemen het voorlopige bestuur van het Midden-Oosten op zich.
1915-1917: drie tegenstrijdige Britse beloften
1915
oktober: Groot-Brittannië wint de
steun van de Arabische sherif
Hoessein ibn Ali van Mekka tegen het Ottomaanse Rijk met de belofte de
Arabieren na de overwinning onafhankelijkheid te geven.
De kuststrook van Libanon wordt daarvan uitgezonderd omdat de bevolking
daarvan maar ten dele Arabisch is. De opzettelijk vage aanduiding van
het uitgezonderde gebied laat ruimte voor de bewering dat ook de
westoever van de Jordaan daaronder valt. Hoessein legt zich alleen
voorlopig neer bij die uitzondering.
1916
mei: de
Sykes-Picot Overeenkomst - Groot-Brittannië en Frankrijk
verdelen in het geheim het Midden-Oosten in invloedssferen middels
protectoraten: Frankrijk krijgt o.a. Libanon en noord-Galilea ('Franse
zone') en Syrië (Frans protectoraat), en Groot-Brittannië
o.a. Trans-Jordanië en de Negev woestijn (Brits protectoraat). Het
overige Palestijnse gebied moet onder gedeeld Brits-Frans-Russische
'protectie' komen.
1917
2 november: Groot-Brittannië geeft de
Balfour Verklaring af,
waarin de Britse regering haar steun verklaart aan het vestigen van een
"Joods nationaal thuis" in Palestina (waaronder in die tijd ook de
oostoever van de Jordaan wordt verstaan). Kort daarna veroveren Britse
troepen het gebied; Jeruzalem wordt ingenomen op 10 december.
1919
Op de Vredesconferentie van Parijs wordt de Volkerenbond opgericht en
haar handvest vastgesteld. Ook het Verdrag van Versailles wordt hier
opgesteld. Tevens tekent
Chaim Weizmann van de zionistische beweging
een overeenkomst met Faisal I, zoon van sherif Hoessein, waarin zij
elkaar steun toezeggen voor hun nationale aspiraties. Faisal maakt zijn
deel van de overeenkomst afhankelijk van het nakomen van de Britse
toezegging betreffende Syrië, die niet wordt nagekomen.
1920
25 april: op de San Remo conferentie krijgt Groot-Brittannië het mandaat over Palestina toegewezen.
april: 46 Joden komen om bij rellen in Jeruzalem die mede door
Haj Amin el Husseini worden geleid.
april-september: Vier Joodse dorpen in Galilea en op de Golan moeten
worden ontruimd na herhaalde Arabische aanvallen sinds februari.
juni: de
Haganah wordt opgericht als Joodse zelfverdedigingsorganisatie. Eén van de oprichters is
Vladimir (Ze'ev) Jabotinsky.
december: oprichting Joodse vakbond
Histadrut. (Vanaf de jaren 1960 worden ook niet-Joden toegelaten.)
1921
1-8 mei: Joodse gemeenschappen worden opnieuw door Arabieren aangevallen, met name in Jaffa.
Er komen 47 Joden en 48 Arabieren om, de laatsten vooral door Brits
politieoptreden.
10 mei: de Britten proberen Arabisch verzet in te kapselen door de extremistische
Haj Amin el Husseini
tot 'groot'-moefti van Jeruzalem te benoemen. Dit ondanks dat hij
veroordeeld was tot 10 jaar gevangenis voor zijn rol in de rellen van
1920 en hij maar op de 4de plaats stond op het lijstje in de voordracht
door de Arabieren.In januari 1922 wordt hij tevens benoemd tot voorzitter van het Hoge Raad van Moslims.
mei: Met instemming van de Volkerenbond wordt het gebied ten oosten van
de Jordaan afgesplitst als toekomstige Arabische staat
(Trans-Jordanië), waar Joden zich niet langer mogen vestigen. Emir
Abdullah (zoon van sherif Hoessein) krijgt in 1923 het bestuur onder Brits
toezicht. Trans-Jordanië omvat 78% van het mandaatgebied en blijft er formeel onderdeel van.
1922
24 juli: De Volkerenbond bekrachtigt het Britse mandaat om Palestina te
besturen en daar het Joodse nationale thuis te vestigen zoals vermeld
in de Balfourverklaring, maar tevens de uitzondering van
Trans-Jordanië van dat gebied. Het mandaat wordt formeel van
kracht op 23 september 1923.
Frankrijk krijgt officieel het mandaat over
Syrië en de Libanon.
1923
Groot-Brittannië draagt de Golan Hoogvlakte over aan het Franse mandaatgebied Syrië.
1925
De Hebreeuwse Universiteit in Jeruzalem wordt officiëel opgericht.
Martin Buber en anderen stichten
Brit Shalom, dat pleit voor een bi-nationale staat.
Zeev Jabotinsky sticht de
revisionistisch-zionistische beweging.
1929
23-26 augustus: 133 Joden worden vermoord en 339 verwond bij
Arabische
rellen en pogroms, nadat de moefti valse geruchten heeft verspreid. Uit verschillende plaatsen moeten de Joodse inwoners
wegvluchten, o.a. de eeuwenoude gemeenschap in
Hebron,
waar op 24
augustus 67 doden zijn gevallen. Ook uit de oude Joodse wijk van
Jeruzalem vluchtten duizenden weg. Er komen 116 Arabieren om: 110 door
Britse troepen en 6 bij een Joodse tegenaanval in Tel Aviv.
1930-1931
Naar aanleiding van de rellen van 1929 stelt een Britse onderzoekscommissie voor om de Joodse immigratie te beperken (de
Passfield White Paper). In 1931 wordt dit weer ingetrokken na druk van het Lagerhuis, de Zionisten en de Volkenbond.
1931
De IZL (Irgoen of
Etzel) splitst zich onder leiding van Jabotinsky af van de Hagannah.
1932-1939
De
Vijfde Aliya, immigratiegolf van vooral Joodse vluchtelingen uit Nazi-Duitsland en buurlanden.
1933
31 maart: In Duitsland nemen de Nazi's de macht over en voeren vrijwel
meteen anti-Joodse maatregelen in, die geleidelijk worden opgevoerd.
Steeds meer Joden proberen uit Duitsland weg te komen, maar vrijwel
alle landen houden hun poorten gesloten, en schepen met vluchtelingen
worden teruggestuurd naar Duitsland. Na de Kristalnacht van november
1938 groeit de vluchtelingenstroom verder. Tienduizenden Joden weten
illegaal Palestina te bereiken (
Aliya Bet) met hulp van ondergrondse organisaties waaronder de Irgoen.
1936-1939
Grote Arabische opstand in het mandaatgebied met stakingen en rellen,
aangesticht door de moefti van Jeruzalem
Haj Amin Al-Husseini.
Aanhangers van de moefti doden een paar duizend Joden maar ook leden en
meer gematigde leiders van rivaliserende clans. Bij onderling geweld en
het beteugelen van de opstand door de Britten zouden bijna 4.000 tot
meer dan 5.000 Arabieren zijn gedood. Ook ruim 600 Britten komen om. In
1936 of 1937 vlucht Husseini met een aantal getrouwen naar Beiroet, in oktober 1939 naar Bagdad en in 1941 naar Berlijn.
1937
De Britten stellen de Peel Commissie in, die voorstellen moet doen om
het conflict tussen de Joden en Arabieren in Palestina op te lossen. De
commissie komt met een
delingsvoorstel, waarbij de Joden een kleine
eigen staat zouden krijgen in het noordelijke kustgebied, en de
omgeving van Jeruzalem in internationale handen zou komen. De rest zou
een Arabische staat moeten worden. Joden en Arabieren zouden gedwongen
verplaatst worden naar het grondgebied van hun eigen staat. De
Arabieren wijzen het voorstel af, de Zionistische organisatie stemt er
met grote moeite mee in.
1939
De Arabische opstand komt pas ten einde als de Britten weer een zogenaamde
"
White Paper" uitgeven, dat inhoudt dat er nog 5 jaar beperkte Joodse
immigratie zou zijn (in totaal 75.000 personen), en daarna alleen nog
met Arabische toestemming. Noch de Arabieren, noch de Zionisten stemmen
hiermee in, om tegengestelde redenen.
Tweede wereldoorlog en nasleep
1939-1945
1 september: met de Duitse inval in Polen begint de Tweede
Wereldoorlog, die nog bloediger wordt dan de eerste, met een geschat
dodental van 72 miljoen, waaronder 23 miljoen inwoners van de
Sovjetunie, 20 miljoen Chinezen en 7 miljoen Duitsers. Met 6 miljoen
doden in de Holocaust zijn de Joden procentueel de zwaarst getroffen
groep.
1940
Oprichting van de
LEHI of Stern-groep, extremistische Joodse splintergroep onder leiding van Abraham Stern.
1941
april-juni: een coup in Irak onder aanvoering van de moefti van
Jeruzalem, leidt tot een pro-Nazi regering in Bagdad; de Britten
heroveren Irak en de moefti vlucht naar Nazi-Duitsland. Na de Britse
overwinning vindt er in Bagdad een pogrom tegen de Joden plaats.
1942
6-11 mei: in het
Biltmore
Hotel in New York besluiten de Zionistische leiders het einde van het
Britse mandaat na te streven en de vestiging van een Joodse gemenebest
in haar plaats. De immigratiebeperkingen moeten stoppen en de Zionisten
moeten zelf de controle over de Joodse immigratie krijgen. David
Ben-Gurion volgt Chaim Weizmann op als leider van de Zionistische
beweging.
oktober: de Duitse dreiging in het Midden-Oosten wordt definitief
afgewend door de nederlaag van Rommel's Afrika Korps tegen de Britse
troepen van Montgomery.
1944
25 september - 7 oktober: de Arabische leiders komen bijeen in
Alexandria en leggen de basis voor de oprichting van de
Arabische Liga.
Doel is de onderlinge verhoudingen te regelen en samenwerking
te bevorderen, en Palestina voor de Arabische wereld te behouden.
Op 22 maart 1945 wordt de Liga opgericht met 8 leden, inclusief een
vertegenwoordiger voor de Palestijnse Arabieren.
1945-1947
Na afloop van de Tweede Wereldoorlog proberen tienduizenden Joodse
overlevenden naar Palestina te komen, maar de Britten laten hen niet
toe en sturen schepen terug of interneren de vluchtelingen op Cyprus
(vanaf aug. 1946). Er geldt een maximum van 1.500 Joodse
immigranten. Soms worden schepen tot zinken gebracht. De internationale
verontwaardiging is groot, en het gewapende Joodse verzet tegen de
Britten in Palestina neemt toe. Groot-Brittannië is ten einde raad
en geeft haar mandaat terug aan de
Verenigde Naties, die in 1945 de
Volkerenbond heeft opgevolgd. Per 15 mei 1948 zullen de Britse troepen
en bestuur Palestina verlaten.
1947
17 november: geheime ontmoeting tussen Golda Meir en de Jordaanse
koning Abdullah in Naharayim. Abdullah wil dat het Joodse nationale
thuis een onderdeel van Trans-Jordanië wordt, wat Meir afwijst.
Dan stelt hij voor het Arabische deel over te nemen in het aankomende
VN delingsplan. Meir zegt dat de Joodse staat dat niet actief zal
steunen maar zich er voorlopig bij neer zou leggen.
29 november: de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties neemt met
tweederde meerderheid
resolutie GA 181
aan, die het mandaatgebied
Palestina opdeelt in twee staten, te weten 3 Joodse en 3 Arabische
delen die via corridors onderling worden verbonden. Jaffa wordt
daarnaast een Arabische enclave en Jeruzalem met Bethlehem komen onder
internationaal bestuur. Het plan houdt geen gedwongen verplaatsing van
bevolkingsgroepen in zoals het Peel plan. De Arabische Liga en
islamitische landen wijzen
de resolutie af.
Palestijnse burgeroorlog: 29 november 1947 tot 15 mei 1948
1-3 december: Arabische rellen in Jeruzalem en begin van Arabische
blokkade van Jeruzalem. Tot mei 1948 zijn er door het hele land talloze
rellen, overvallen, bloedbaden en aanslagen van beide kanten,
georganiseerd en spontaan. Vooral de Irgoen pleegt verschillende
bomaanslagen op Arabische burgers. Arabische groepen vallen Joodse
burgers aan, overvallen konvooien naar Joodse nederzettingen en
belegeren Joods Jeruzalem.
1948
Januari: met Britse toestemming komen troepen van het Arabische
Bevrijdingsleger (ALA) het mandaatgebied binnen. Tegen de afspraken in
vallen zij Joodse nederzettingen aan.
De Arabische buurlanden bewapenen zich, maar voor het Palestijnse
mandaatgebied geldt een wapenembargo. De Zionistische organisaties
proberen dit te omzeilen met illegale wapenimport en het opknappen van
als oud ijzer afgedankt materieel. Tsjecho-Slowakije sluit een
wapendeal met de Zionisten, maar de meeste wapens - inclusief
gevechtsvliegtuigen - worden pas in mei en juni 1948 geleverd.
Maart: in Tel Aviv wordt een provisorische Joodse regering gevormd.
Begin april: de Haganah gaat in het offensief met Operatie Nachshon en
doorbreekt tijdelijk de blokkade van Jeruzalem door een aantal
Arabische dorpen langs de weg in te nemen.
9 april: Deir Yassin bloedblad. De Irgoen en Lehi veroveren het
Palestijnse dorp Deir Yassin nabij Jeruzalem. Meer dan 100 Palestijnse
Arabieren komen om, meest burgers. Aangedikte berichten over het
bloedbad zetten veel Arabieren elders tot vluchten aan.
Israëlische Onafhankelijkheidsoorlog/Eerste Israëlisch-Arabische Oorlog: 1948-1949
14 mei: De provisorische regering roept de
onafhankelijkheid van Israël uit.
15 mei: de laatste Britten verlaten het mandaatgebied en legers van 5
Arabische buurlanden (Egypte, Jordanië, Syrië, Irak en
Libanon) vallen het voormalige mandaatgebied binnen. Ook
Saoedi-Arabië verklaart de oorlog, maar stuurt geen troepen. Het
Jordaanse leger wordt gesteund door Britse officieren.
28 mei: het Jordaanse leger neemt de Joodse wijk in de Oude Stad van
Jeruzalem in; de bewoners worden naar West-Jeruzalem verdreven, en de
Arabische menigte vernielt vrijwel alle synagogen.
28 mei: het IDF wordt officieel opgericht.
11 juni-8 juli: eerste wapenstilstand na bemiddeling door de VN. Het
Israëlische leger weet zich beter te bewapenen en troepen te
organiseren en trainen.
23 juni: De Irgoen onder leiding van Begin brengt wapens naar Tel Aviv
via het schip de Altena, maar wil ze zelf houden om een afzonderlijke
strijdmacht te blijven. Ben-Goerion eist dat de Irgoen in het IDF
opgaat en de wapens overdraagt. Hij geeft opdracht de Altena tot zinken
te brengen.
28 juni: VN bemiddelaar Graaf Folke Bernadotte stelt voor om Palestina
bij Trans-Jordanië te voegen met in het noorden een Joodse enclave
(op ongeveer het grondgebied dat het op dat moment in handen had - het
noordelijke deel, zonder de Negev of Jeruzalem), die eveneens onder
Jordaanse soevereiniteit zou vallen, en slechts beperkte immigratie.
Het voorstel lijkt sterk op dat van de Jordaanse koning in november is
wordt door beide partijen afgewezen.
8-18 juli: Egypte verbreekt de wapenstilstand, en er wordt 10 dagen
vooral aan het zuidelijke front gevochten. Daarnaast verovert
Israël Lydda (Lod) en Ramla, boekt vooruitgang in het noorden, en
breekt de Arabische belegering van Jeruzalem. Israël kan voor het
eerst enkele bommenwerpers en tanks inzetten.
18 juli-15 oktober: tweede wapenstilstand. Van 22-24 juli houdt
Israël een 'politionele aktie' waarbij 3 Arabische plaatsen langs
de kust bij Haifa worden ingenomen. Op 27 juli schendt Egypte de
wapenstilstand waarna ook de IDF een (mislukte) operatie uitvoert.
16 september: Bernadotte presenteert een tweede voorstel dat sterk
lijkt op het eerste, waarbij Israël nu wel een zelfstandige staat
zou zijn, maar met recht op terugkeer voor de Palestijnse
vluchtelingen. Beide partijen wijzen ook dit voorstel af, en een dag
later wordt Bernadotte door de radicale Lehi (Stern) groep vermoord.
Israël verbiedt de Lehi en arresteert haar leiders.
26 september: de Israëlische regering besluit niet verder tegen
Trans-Jordanië te vechten. Daarmee geeft zij de Oude Stad van
Jeruzalem op, maar kan zich concentreren op de strijd tegen Egypte.
Eind september: met instemming van de Arabische Liga zet Egypte in Gaza
een Palestijnse regering op onder leiderschap van moefti Al-Husseini,
met als doel de Jordaanse annexatieplannen tegen te houden.
Trans-Jordanië zet echter eveneens een Palestijnse regering op.
Beide zijn machteloze marionettenregeringen die na verloop van tijd
weer ontbonden zijn.
15-22 oktober: De tweede wapenstilstand wordt verbroken en de strijd om
de Negev wordt hervat. Israël slaagt erin overwicht in de lucht te
krijgen en grote delen van de Negev onder controle te krijgen. Ondanks
een nieuwe wapenstilstand op 22 oktober vinden er tot maart 1949 nog
geregeld gevechten plaats op verschillende fronten.
11 december: VN resolutie 194 roept op tot een einde van de
vijandigheden en terugkeer van de
vluchtelingen 'die in vrede met hun
buren willen leven'.
1949
7-10 maart: Israël verovert het zuiden van de Negev inclusief Eilat.
februari-juli: Israël sluit afzonderlijke bestanden met de
Arabische staten (24 februari met Egypte, 23 maart met Libanon, 3 april
met Trans-Jordanië en 20 juli met Syrië). Egypte houdt
controle over de
Gazastrook en Trans-Jordanië over de Westoever en
Oost-Jeruzalem; tegen de afspraak in krijgen Israëli's geen
toegang tot hun heilige plaatsen in de Oude Stad.
Israël heeft 50% meer gebied dan volgens het delingsplan. Meer dan
6.000 van de 600.000 Israëlische Joden zijn om het leven gekomen.
De schattingen over het aantal Arabische doden varieert tussen de 5.000
en 15.000.
Aan het eind van de oorlog zijn er naar VN schattingen zo'n 711.000
Palestijnen gevlucht of verdreven uit het gebied waar Israël is
gesticht, en enkele duizenden Joden uit Oost-Jeruzalem en andere
plaatsen onder Arabische controle.
©
Dit artikel is copyright Israël-Palestina Informatie, afgezien
van onderdelen waarvoor andere bronnen worden vermeld. Voor
overname
gelieve kontakt met ons op te nemen via het e-mail adres. Beperkte
citaten voorzien van een link naar deze webpagina zijn toegestaan.
--------------------------------------------------------------------------------
Websites over
Israël-Palestina en het Midden-Oosten Conflict:
* A Brief
History of Israel and Palestine and the Conflict,
The
Early
History of Zionism and the Creation of Israel, and many other
articles on
MidEastWeb for
Coexistence
- Middle East news & background, history, maps and opinions
* Wikipedia
categories Israel
and Zionism, Palestine
and Middle
East
*
Council for
Peace and Security (Israel) * One Voice Movement
* Ariga's PeaceWatch - on the
Israeli-Palestinian conflict and Middle East peace
*
Middle East Analysis
*
Israel
News * Israel:
Like This, As If (blog)
*
Zionism
and Israel Information Center
* ZioNation -
Progressive Zionism and Israel Web Log
* IMO -
Israël & Midden-Oosten Blog (Nederlandstalig)
* Vrije Encyclopedie van het
Conflict Israël-Palestina (
Nederlandstalig)
*
Israël
Informatie Linkpagina (
Nederlands
/ Engels)
*
Israël
& Palestijnen Nieuwsblog (
Nederlands / Engels)
